بهترین لباس برای خنک ماندن در هوای گرم چیست؟
جهان درگیر امواج گرمایی شدیدی است که به علت تغییرات اقلیمی بیشتر رخ میدهد و لباسی که میپوشیم یکی از عوامل مهمی به شمار میرود که بر خنک ماندن ما تأثیر چشمگیری دارد.
پژوهشگران دریافتهاند که با پوشیدن لباسهای مناسب میتوان کمتر از سیستم تهویه استفاده کرد که در درازمدت به صرفهجویی قابلتوجه انرژی میانجامد. پوشیدن لباس خنک هم هزینهها را کاهش میدهد و هم از انتشار بیشتر گازهای گلخانهای جلوگیری میکند. پس، برای خنک ماندن در هوای گرم چه لباسی بپوشیم؟
رنگ و طرح لباس
در رابطه با رنگ لباس، بیشتر مردم در تابستان لباس سفید میپوشند، زیرا برعکس رنگ سیاه که تشعشعات را به خود جذب میکند، رنگ سفید تشعشعات خورشید را منعکس میکند.
اگرچه وقتی صحبت از ضخامت و اندازه لباس به میان میآید، مسئله کمی پیچیدهتر میشود، زیرا گرما فقط از خورشید نمیآید و بدن نیز گرما تولید میکند. وقتی گرمای حاصل از بدن ما به لباس سفید برخورد میکند، به سمت خود ما بازتابانده میشود.
به نوشتهی بیبیسی، در سال ۱۹۸۰، مطالعهای دراینباره انجام شد که چرا بادیهنشینانی که در مناطق بیابانی شبهجزیره عربستان، خاورمیانه و شمال آفریقا زندگی میکنند، در بیابان لباس سیاه میپوشند. مطالعه نشان داد میزان مواجهه با گرما در افرادی که لباس سیاه یا سفید میپوشیدند، برابر بود.
بهتر است لباس از موادی ساخته شده باشد که به بخار آب اجازه عبور دهد
پارچههای سیاه گرمای ساطعشده از بدن را جذب میکنند و این امر میتواند در خنک کردن بدن شما نقش داشته باشد. راز بادیهنشینها خصوصاً در هوای بادی، پوشیدن لباسهای مشکی گشاد است. لباسهای مشکی گشاد فضای بین پارچه و پوست را گرم میکنند و مانند دودکش جریان هوا را به سمت بالا هدایت میکنند و بنابراین اثر خنککنندگی دارند.
طبق مطالعه انجامشده، میزان گرمای هوایی که بادیهنشینان درمعرض آن قرار میگرفتند، صرفنظر از رنگ لباس (مشکی یا سفید) یکی بود و گرمای اضافیای که جامه سیاه به خود جذب میکرد، قبل از رسیدن به پوست خارج میشد.
گشاد بودن لباس درواقع مهمتر از رنگ آن است. البته اگر میخواهید لباس تنگ بپوشید، رنگ سفید را انتخاب کنید. پارچههای دارای بافت (تاری-پودی)، مانند پارچه سیرساکر یا پارچه پیکه نیز به دور نگه داشتن لباس از بدن کمک میکند.
اهمیت مواد بهکاررفته در تولید لباس
انتخاب پارچه بسیار مهم است. اگر لباس سرهمی جین گشاد بپوشید، نسبت به کسی که لباس تنگتری از جنسهای نازک و توری پوشیده است، گرمای بیشتری را احساس خواهید کرد.
پارچههای سبک مانند پنبه و ابریشم معمولاً بهتر از پارچههای بافتهشده روی بدن آویزان میشوند. این امر خصوصا زمانی که هوا رطوبت دارد، مهم است. در گرمای خشک، فقط جذب کردن میتواند کافی باشد، زیرا عرق جذب میشود و در گرما تبخیر میشود. وقتی هوا گرم و مرطوب باشد، هوای اطراف شما از بخار آب اشباع است، یعنی عرقی که جذب لباس میشود، تبخیر نمیشود. رت الن، دانشیار فیزیک در دانشگاه جنوب شرقی لوئیزیانا میگوید:
بهتر است لباس از جنسی ساخته شده باشد که به بخار آب اجازه دهد تا از آن عبور کند و مانع از تبخیر عرق نشود. برخی از پارچههای پوشاک ورزشی جدید این کار را انجام میدهند. پنبه از این نظر عملکرد خیلی خوبی ندارد.
همه پارچهها تا حدودی تشعشعات مادون قرمز منتشرشده از بدن را به دام میاندازند که به گرم نگه داشتن ما در هوای سرد کمک میکند، اما در روزهای گرم مطلوب نیست. بنابراین، پوشیدن لباسهای تنفسپذیر مهم است.
لینن، نایلون، پلیاستر و پنبه بدون روکش بدون روکش بهعنوان پارچههای نسبتاً تنفسپذیر طبقهبندی میشوند، یعنی اجازه میدهند عرق و گرما از پارچه خارج شود. اگرچه آنها با پارچههای جاذب رطوبت فرق دارند که فعالانه رطوبت را از بدن جذب میکنند.
پنبه و پلیاستر بخش اعظم (حدود ۹۹ درصد) تشعشعات مادون قرمزی را که به آنها برخورد میکند، جذب و منعکس میکنند؛ اما این مواد همچنین اجازه عبور ۳۰ تا ۴۰ درصد از نور مرئی را میدهند. ترکیب توصیفشده میتواند موجب شود بدن سریعتر گرم شود، علت آن است که نور مرئی ورودی میتواند گرما تولید کند.
در انتخاب لباس مناسب در هوای گرم، مکانیسم خنککننده بدن یعنی عرق کردن نیز نقش دارد. پنبه رطوبت را جذب میکند، اما به سرعت خشک نمیشود، بنابراین اگر زیاد عرق کنید، لباسهای شما مرطوب باقی میمانند و باعث آزار شما میشوند.
پارچه لینن بهخاطر الیاف درشتی که دارد، دارای تنفسپذیری بالایی است، اما مانند پنبه دیر خشک میشود. پارچه پشم مرینوس انتخاب محبوبی برای افرادی است که در فضای بیرون وقت میگذرانند، زیرا تنفسپذیر است و بدون نگه داشتن بو، رطوبت را جذب میکند.
نایلون و پلیاستر در اکثر پوشاک ورزشی استفاده میشوند، زیرا رطوبت را جذب میکنند و به سرعت خشک میشوند، اما بو را نگه میدارند. نایلون نسبتبه پلیاستر عملکرد بهتری در جذب رطوبت دارد، اما دیرتر خشک میشود.
وقتی الیاف مصنوعی مانند نایلون و پلیاستر مرطوب میشوند، ممکن است آزاردهنده باشند. مطالعهای نشان داده پوشیدن لباسهای تهیهشده با پارچه بامبو میتواند مفید باشد، زیرا رسانای ضعیف گرما است و موجب ناراحتی نمیشود.
جورج هاونیت، استاد فیزیولوژی و ارگونومی در دانشگاه لافبورو بریتانیا میگوید اگر واقعاً میخواهید خنک بمانید، در صورت امکان، لباسهای خود را درآورید.
لباسها از پوست شما دربرابر سوختن محافظت میکنند، اما نپوشیدن لباس برای خنک ماندن بهتر است. هرچه لباس کمتری بپوشید، فرصت بیشتری برای تبادل حرارت بین پوست و هوا وجود دارد. اگرچه محافظت از پوست خود در برابر تشعشعات فرابنفش باید در اولویت باشد.
فناوریهای جدید
شرکتهای تولیدکننده محصولات ورزشی مانند نایک و آدیداس میلیونها دلار را برای طراحی پارچههای هوشمند سرمایهگذاری میکنند و دانشمندان نیز منابعی را برای پژوهش در این زمینه اختصاص دادهاند که کدام پارچهها بدن را بهتر خنک نگه میدارند.
مؤثرترین استراتژی در هوای گرم این است که لباس کمتری بپوشید
دانشمندان مؤسسه فناوری ماساچوست متوجه شدهاند لباس مطلوب برای شرایط گرم لباسی است که از پارچهای تهیه شده است که نور خورشید را منعکس میکند و آن را جذب نمیکند اما به تشعشعات مادون قرمز اجازه عبور میدهد و به جای اینکه گرما را بین ماده و پوست به دام بیندازد، به آن اجازه میدهد از بدن خارج شود. آنها دریافتند که با نازکتر کردن الیاف نایلون و پلیاستر (به قطر حدود یک میکرومتر) و بافتن آنها در قالب نخی به ضخامت ۳۰ میکرومتر میتوان پارچه مناسبی برای فصلهای گرم تهیه کرد.
پژوهشگران دانشگاه مریلند الیاف مصنوعی را با موادی پوشاندهاند که ساختار آنها در واکنش به شرایط خارجی تغییر میکند و با افزایش دما گرمای بیشتری را آزاد میکنند. نخ تطابقپذیر بسته به شرایط، جمع و باز میشود و فضای بین الیاف را تغییر میدهد. فضای وسیعتر به پارچه اجازه تنفس میدهد و امکان پراکنده شدن گرما را مهیا میکند.
نپوشیدن لباس به خنک ماندن کمک میکند اما محافظت از پوست دربرابر نور فرابنفش باید در اولویت باشد
گروه دیگری از پژوهشگران روی لباسهای دارای نوارهای انعطافپذیر کار کردهاند. در هوای گرم، نوارها به سمت هوا خم میشوند و گرما را از بدن دفع میکنند.
گروههای پژوهشی دیگر درحال بررسی موادی بودهاند که حاوی کپسولها یا الیافی هستند که وقتی گرم میشوند، ذوب میشوند و گرمای اضافی را جذب میکنند.
مرطوب ماندن
شاید بهترین راه برای خنک ماندن در گرما در ارتباط با لباس، پوشیدن لباسهای مرطوب باشد. آب برای اینکه تبخیر شود، به انرژی گرمایی نیاز دارد و وقتی از مایع به گاز تبدیل میشود، از گرمایی که از بدن میآید استفاده و پوست را خنک میکند.
جمعبندی
انتخاب لباس برای خنک ماندن کمی پیچیدهتر از پوشیدن یک تیشرت سفید است. هنگام انتخاب لباس برای پوشیدن در هوای گرم باید به گرمایی که خود بدن ما تولید میکند، تعریق و میزان رطوبت موجود در هوا نیز توجه کرد. پارچه مناسب، اندازه مناسب لباس و گاهی مقداری آب میتواند به شما کمک کند در هوای گرم خنک بمانید.
نظرات